लोकशाही मूल्यांचे जतन करणारे अभ्यासू नेतृत्व: अरुणभाई गुजराथी
अरुणभाई गुजराथी म्हणजे राजकीय क्षेत्रातील आदर्श व्यक्तिमत्व! राजकीय क्षेत्रात काम करत असताना त्यांनी विविध पदे भूषवत असताना जी नैतिकता जोपासली ती आजच्या पिढीसाठी प्रेरणादायी आणि मार्गदर्शक आहे. आज त्यांच्या वाढदिवसानिमित्त त्यांच्या प्रदीर्घ आणि प्रेरणादायी सार्वजनिक जीवनाचा आढावा घेणे औचित्यपूर्ण ठरेल.
संयम आणि शिस्तीचे प्रतीक
त्यांच्या प्रत्येक कृतीमध्ये एक शिस्त आणि संयम दिसून येतो. कोणत्याही गोष्टीचा शांतचित्ताने विचार करून त्याचे चांगले, वाईट परिणाम काय होतील याचा आधीच सर्वांगाने व सखोल विचार करून अरुणभाई गुजराथी संयमाने निर्णय घेतात. काँग्रेस पक्षातील एक निष्ठावान कार्यकर्ता म्हणून त्यांनी आपला प्रवास सुरू केला आणि आपल्या कामाच्या जोरावर विधिमंडळाच्या सर्वोच्च पदापर्यंत मजल मारली.
विधानसभा अध्यक्षपदाचा सुवर्णकाळ
अरुणभाईंच्या कारकिर्दीतील सर्वात महत्त्वाचा टप्पा म्हणजे त्यांनी सांभाळलेली महाराष्ट्र विधानसभेच्या अध्यक्षपदाची जबाबदारी. अध्यक्षपदाच्या खुर्चीवर असताना त्यांनी केवळ नियमांचे काटेकोर पालन केले नाही, तर विरोधी पक्षांच्या सदस्यांनाही तितकाच आदर दिला. सभागृहाचे कामकाज चालवताना दाखवलेली त्यांची तटस्थता, सखोल अभ्यास आणि भाषेवरचे प्रभुत्व यामुळे सत्ताधारी आणि विरोधक अशा दोन्ही बाजूंनी त्यांचा सन्मान केला जाई. संसदीय लोकशाहीची प्रतिष्ठा कशी वाढवावी, याचे ते एक उत्तम उदाहरण आहेत.
ध्येयवेडे आणि लोकोपयोगी कार्य
केवळ राजकारणातच नव्हे, तर समाजकारणातही अरुणभाईंचे योगदान मोठे आहे. जळगाव जिल्ह्याच्या विकासासाठी आणि विशेषतः शिक्षण व सहकार क्षेत्रात त्यांनी केलेले कार्य अत्यंत मोलाचे आहे. एक अभ्यासू लोकप्रतिनिधी म्हणून त्यांनी विधानसभेत मांडलेले प्रश्न आणि घेतलेले निर्णय हे नेहमीच जनहिताला केंद्रस्थानी ठेवून होते. त्यांच्या कार्यकाळात त्यांनी अनेक विकासात्मक प्रकल्पांना गती दिली, ज्यामुळे त्यांना ‘विकासपुरुष’ म्हणूनही ओळखले जाते.
भावी पिढीसाठी प्रेरणा
आजच्या घडीला राजकारणात जेव्हा नैतिकतेचे प्रश्न उपस्थित केले जातात, तेव्हा अरुणभाई गुजराथींसारख्या नेत्यांचे जीवनचरित्र नवा प्रकाश देणारे ठरते. सत्तेत असो वा सत्तेबाहेर, आपल्या तत्त्वांशी तडजोड न करता कशा प्रकारे जनसेवा करता येते, हे त्यांनी आपल्या कृतीतून दाखवून दिले आहे. त्यांच्या आयुष्यातील साधेपणा आणि प्रामाणिकपणा ही आजच्या तरुणाईसाठी सर्वात मोठी शिकवण आहे.
संयमी आणि अभ्यासू नेतृत्वाचे मूर्तिमंत उदाहरण: अरुणभाई गुजराथी
महाराष्ट्राच्या राजकीय आणि संसदीय पटलावर ज्या काही मोजक्या नेत्यांनी आपल्या संयमी, अभ्यासू आणि निष्कलंक व्यक्तिमत्त्वाचा ठसा उमटवला, त्यामध्ये अरुणभाई गुजराथी यांचे नाव अग्रक्रमाने घेतले जाते. वाढदिवसानिमित्त त्यांच्या प्रेरणादायी सार्वजनिक जीवनाचा आढावा घेणे केवळ औचित्यपूर्णच नव्हे, तर ते नवीन पिढीसाठी दिशादर्शक आहे.
राजकारणातील ‘संयमी’ व्यक्तिमत्त्व
अरुणभाई गुजराथी म्हणजे संयमाचे दुसरे नाव! राजकारणात अनेक चढउतार येत असतात, परंतु कोणत्याही परिस्थितीत आपली नैतिक मूल्ये न सोडता, शांत राहून प्रश्न सोडवण्याची त्यांची शैली अनेकांसाठी मार्गदर्शक ठरली आहे. त्यांच्या याच संयमी आणि अभ्यासू स्वभावामुळे केवळ त्यांच्याच पक्षातील नव्हे, तर विरोधी पक्षांतील नेतेही त्यांचा आदर करतात. अगदी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी देखील एका मुलाखतीत अरुणभाईंचा गौरव करताना म्हटले होते की, “अरुणभाईंकडून राजकारण्यांनी खूप काही शिकण्यासारखे आहे.” हेच त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाचे सर्वात मोठे प्रमाणपत्र आहे.
वक्तृत्वावरील प्रभुत्व आणि अभ्यासू शैली
अरुणभाईंच्या भाषणांची मोहिनी संपूर्ण महाराष्ट्राला होती. जेव्हा अरुणभाईंचे भाषण असायचे, तेव्हा ते ऐकण्यासाठी कार्यकर्त्यांची मोठी गर्दी उसळायची. त्यांचे वक्तृत्वावर प्रचंड प्रभुत्व होते. कोणत्याही विषयाचा सखोल अभ्यास करून, योग्य संदर्भ देत मुद्दे मांडण्याची त्यांची शैली प्रेक्षकांना खिळवून ठेवणारी होती. विशेष म्हणजे, इतकी प्रदीर्घ कारकीर्द असूनही आणि विरोधकांवर घणाघाती टीका करण्याची संधी असूनही, त्यांनी कधीही कोणावरही खालच्या पातळीवर जाऊन मिश्किल किंवा वैयक्तिक टीका केली नाही. राजकारणात राहूनही ‘संस्कृती’ कशी जपावी, याचे ते उत्तम उदाहरण आहेत.
निष्कर्ष
अरुणभाई गुजराथी हे केवळ एक राजकारणी नाहीत, तर ते एक ‘संसदीय ऋषी’ आहेत. वाढदिवसाच्या या मंगलमय प्रसंगी, त्यांच्या कार्याला आम्ही विनम्र अभिवादन करतो. त्यांना उत्तम आरोग्य, दीर्घायुष्य आणि सुखसमृद्धी लाभो, हीच सदिच्छा!
मुख्य संपादक : सचिन जयस्वाल
